W skrócie
- Silikon nie wymaga wykładania, ale wolno oddaje mydło; drewno trzyma ciepło i trzeba je wyłożyć; formy płaskie eksponują swirl; formy z gniazdami oszczędzają krojenia.
- Nigdy aluminium, miedź, cynk, cyna ani mosiądz: ług je atakuje.
- Każdy mililitr formy mieści około grama masy. Kalkulator dzieli tę masę partii na oleje, ług i wodę w proporcjach twojego własnego przepisu.
- Stara zasada, cale sześcienne × 0,4 = uncje oleju, dobrze pasuje do przepisu z roztworem ługu 33 % i rozjeżdża się przy większej ilości wody, soli lub innych ciężkich dodatków.
- Masa kostki to jej grubość razy przekrój bloku: 2,2 cm z bloku o przekroju 9 × 6 cm to około 120 g.
Na tej stronie
- Rodzaje form: zalety i wady
- Z czego forma nie może być
- Wykładanie formy papierem freezer paper
- Jak forma wpływa na ciepło
- Jak zmierzyć pojemność formy
- Od objętości do przepisu
- Praktyczna zasada
- Co ukrywa ta zasada
- Co robi kalkulator
- Przykład z obliczeniami
- Skalibruj raz
- Częściowe wypełnianie formy
- Liczba i masa kostek
Forma decyduje o trzech rzeczach w partii: jak mydło z niej wychodzi, jak bardzo się nagrzewa, gdy tężeje, i ile przepisu potrzebujesz. Ten poradnik omawia je w tej kolejności i kończy się rachunkiem od formy przez przepis do kostek, przeliczonym dla popularnej formy blokowej.
Rodzaje form: zalety i wady
| Forma | Dobra do | Na co uważać |
|---|---|---|
| Silikonowa forma blokowa | Pierwszej partii; bez wykładania; gładkie boki | Miękkie przepisy mogą potrzebować dwóch lub trzech dni, by dać się wyjąć; długie, wiotkie formy po napełnieniu mogą wybrzuszyć się na boki, więc podeprzyj ścianki |
| Drewniana forma blokowa, wyłożona | Równomiernego ciepła i żelu; proste, sztywne boki | Za każdym razem trzeba ją wyłożyć |
| Forma płaska | Swirli widocznych z góry; kostek w jednej warstwie; przegródki | Duża powierzchnia, która traci ciepło i zbiera nalot sodowy; do swirli potrzebny przepis wolno dochodzący do śladu |
| Forma z gniazdami (pojedyncze kostki) | Kostek o własnym kształcie, bez krojenia | Mało ciepła, więc mydło rzadko przechodzi żel; ze wszystkich najwolniej oddaje mydło |
| Forma rurowa lub kolumnowa | Okrągłych kostek, wylewania w walec | Potrzebuje wyłożenia lub warstewki oleju, zaślepki i sposobu na wypchnięcie wałka |
| Improwizowana | Za darmo: kartony po mleku, pojemniki po żywności, wyłożone pudełko po butach | Wykładaj wszystko, co porowate; sprawdź, czy nie ma folii aluminiowej; podpieraj cienkie ścianki |
Według Faioli, Fishera, Watson oraz Letcavage i Harden.
Silikon to łatwy początek. Nie wymaga wykładania i daje gładkie boki. Jego wadą jest to, że wymaga cierpliwości: silikon trzyma mydło, dopóki nie stężeje, a Faiola zauważa, że miękkie przepisy w pojedynczych silikonowych gniazdach mogą potrzebować nawet tygodnia, by dać się wyjąć. Pomaga włożenie opornej formy do zamrażarki, a przy następnej partii nieco mniej wody lub trochę mleczanu sodu; poradnik o wyjmowaniu z formy opisuje te sposoby. Pilnuj też umiarkowanej temperatury partii w silikonie: Faiola robi mydło w formach silikonowych poniżej 49 °C (120 °F), bo mydło, które się w nich przegrzeje, może wyjść z drobnymi kraterkami, a to wada wyłącznie wyglądu.
Drewno trzyma ciepło tężejącego mydła, co sprzyja równomiernemu żelowi. Drewno jest porowate, więc trzeba je wyłożyć.
Formy płaskie dają szeroką, płaską płytę mydła o grubości jednej kostki, często z przegródkami, które dzielą kostki za ciebie. Swirl wylany do formy płaskiej widać na wierzchu każdej kostki.
Formy z gniazdami nadają każdej kostce własny kształt. Pozostają chłodne, więc mydło rzadko przechodzi żel i wychodzi jaśniejsze i bardziej miękkie; daj mu kilka dni więcej przed wyjęciem z formy.
Formy rurowe to odcinki plastikowej rury z zaślepką. Faiola wkłada do środka plastikową wkładkę albo smaruje wnętrze odrobiną oleju parafinowego, a potem wypycha wałek od jednego końca, a jeśli nie chce wyjść, zamraża całą rurę na noc. Alicia Grosso woli zakręcane zaślepki z gwintem, które najłatwiej zdjąć, wypycha wałek drewnianym krążkiem na kiju, a podczas wylewania stawia zamknięty koniec w pojemniku, na wypadek gdyby uszczelnienie puściło, co przy żrącej masie jest rozsądną ostrożnością. Nasze mydło z gąbką loofah robi się w takiej rurze.
Improwizowane formy sprawdzają się dobrze. Woskowany karton po mleku to pierwsza forma Watson; Faiola używa kartonów po mleku, kubków po jogurcie i pudełka po butach wyłożonego jednym kawałkiem plastikowej torby, żeby nie było szwów, przez które coś wycieknie. Plastikowe pojemniki po żywności nie wymagają wykładania, choć szczelne trzymają mydło przez podciśnienie. Każdy plastik, co do którego nie masz pewności, sprawdź przed dniem robienia mydła: Grosso stawia go w zlewie, napełnia wrzątkiem i odrzuca wszystko, co się topi lub odkształca, bo „pouring time is too late”, w chwili wylewania jest już za późno. Aby uwolnić mydło z kartonu, Faiola nacina górną krawędź i odrywa karton spiralnie, a jeśli przywiera, wkłada go z powrotem na kilka godzin do zamrażarki. Czegokolwiek używasz, forma musi trochę ustępować albo musi być inny sposób na wyjęcie mydła.
Z czego forma nie może być
Wodorotlenek sodu atakuje aluminium, miedź, cynk, ołów i ich stopy, w tym mosiądz, a książki o robieniu mydła dodają cynę. Żaden z nich nie nadaje się na formę, nawet pod wyłożeniem, co Faiola podkreśla w przypadku aluminium, i tak samo nie nadaje się karton wyłożony folią aluminiową. Szklane naczynia to zły wybór z innego powodu: mydło rzadko się od nich odkleja.
Wykładanie formy papierem freezer paper
Freezer paper ma z jednej strony powłokę z tworzywa. Ta strona jest zwrócona do mydła, a zwykła papierowa strona do formy. Sprawdzi się też papier do pieczenia. Papier woskowany nie: Faiola ostrzega, że łuszczy się do mydła.
- Zmierz wnętrze formy: długość, szerokość i wysokość.
- Wytnij jeden arkusz o długości równej długości formy plus dwie wysokości plus 4 cm i o szerokości równej szerokości formy plus dwie wysokości plus 4 cm. Dodatkowe 2 cm z każdej strony wystają ponad krawędź, żeby można było za nie wyjąć blok.
- Zaznacz dno. Połóż arkusz powleczoną stroną do góry i narysuj na środku prostokąt dna formy.
- Zegnij boki do góry wzdłuż linii, mocno zaginając każde zgięcie, tak żeby powleczona strona była w środku.
- Złóż rogi. W każdym rogu nadmiar papieru tworzy trójkąt. Złóż go płasko na ściance czołowej, jak przy pakowaniu prezentu, i przyklej taśmą tylko od zewnątrz.
- Włóż go do formy i wygładź w rogach.
Jeden złożony arkusz nie ma na dnie szwów, przez które coś mogłoby wyciec.
Róg złożony jak przy pakowaniu prezentu: powleczona strona do środka, taśma tylko od zewnątrz.
Jak forma wpływa na ciepło
Blok nagrzewa się sam podczas zmydlania, a forma decyduje, ile tego ciepła zatrzyma. Duży blok w drewnianej formie, owinięty ręcznikiem, zatrzymuje dość, by przejść żel; cienka forma płaska albo forma z gniazdami je traci i zwykle żelu nie przechodzi. Wybierając formę, częściowo wybierasz wygląd kostki (faza żelu). Odwrotne ryzyko przychodzi z wielkością: Watson ostrzega, że bardzo duża partia wylana do jednej formy może się przegrzać, więc dziel duże partie na formy rozsądnej wielkości.
Jak zmierzyć pojemność formy
Potrzebujesz objętości, którą wypełni masa, zmierzonej od wewnątrz, do wysokości, do której faktycznie będziesz wylewać. Zostaw kilka milimetrów poniżej krawędzi.
- Forma blokowa lub płaska: długość × szerokość × wysokość wylania. Forma blokowa o wymiarach wewnętrznych 25 cm długości i 9 cm szerokości, napełniona na 6 cm, mieści 25 × 9 × 6 = 1350 mL.
- Rura: π × (średnica ÷ 2)² × wysokość wylania. Rura o średnicy 7,5 cm, napełniona na 25 cm, mieści 3,1416 × 3,75 × 3,75 × 25 = 1104 mL. Przed podniesieniem do kwadratu podziel średnicę na pół: pełna średnica daje cztery razy większą objętość niż prawdziwa, a potraktowanie rury jak kwadratowego pudełka daje 27 % za dużo.
- Forma z gniazdami: objętość jednego gniazda × liczba gniazd. Dwanaście gniazd po 100 mL mieści 1200 mL; nasze mydło spa z różową solą wymaga dwóch takich form z sześcioma gniazdami.
- Cokolwiek innego: postaw pustą formę na wadze, wytaruj ją i napełnij wodą do linii wylewania. Każdy gram wody to w przybliżeniu mililitr. Wylej wodę i dobrze osusz formę, zanim trafi do niej mydło.
W jednostkach imperialnych 1 cal sześcienny to 16,39 mL, a amerykańska uncja płynu wody to 1,8 cala sześciennego.
Pomiar nieporęcznej formy: napełnij ją wodą na wytarowanej wadze, a liczba gramów to jej objętość w mililitrach.
Od objętości do przepisu
Praktyczna zasada
Kilka książek o rzemiośle podaje tę samą zasadę: pomnóż długość, szerokość i wysokość w calach, a potem pomnóż wynik przez 0,4, a otrzymasz liczbę uncji oleju. Faiola podaje ją jako D × S × W × 0,4; Fisher dodaje, że potem trzeba jeszcze przepuścić oleje przez kalkulator ługu. Dla formy 25 × 9 × 6 cm wychodzi 82,4 cala sześciennego × 0,4 = 33 oz, czyli 934 g olejów.
W systemie metrycznym ta sama zasada oznacza 0,69 g olejów na każdy mililitr formy. Metryczna wersja Fishera używa 0,75, co wymaga o około 8 % więcej oleju niż jego własna zasada imperialna; to nie jest ta sama zasada.
Co ukrywa ta zasada
Gram oleju nie wypełnia formy sam. Przychodzi ze swoim ługiem, wodą i zapachem, a to, ile ich wnosi, zależy od przepisu. Zasada ustala ilość oleju na mililitr, a tym samym po cichu ustala też całą resztę: pasuje do masy ważącej około 1,05 g na mL, zrobionej z wodą w ilości 38 % masy olejów i bez zapachu. Zmień ilość wody albo dodaj coś ciężkiego, a te same oleje dadzą inną ilość masy.
Co robi kalkulator
Kalkulator liczy w drugą stronę. Forma ma określoną objętość; świeża masa ma gęstość zbliżoną do gęstości wody; więc wiadomo, ile gramów masy zmieści forma. Następnie dzieli tę masę na oleje, ług, wodę, dodatki i zapach dokładnie w proporcjach, jakie daje twój przepis:
- masa = objętość × gęstość masy × wypełnienie
- oleje = masa ÷ (1 + ług na gram oleju + woda na gram oleju + dodatki na gram oleju + zapach na gram oleju)
Gęstość startuje od 1,0 g na mL, a Wypełnienie od 100 %; obie wartości możesz zmienić. W kalkulatorze ługu to panel Dopasuj partię do formy, a przycisk Użyj tej masy olejów wpisuje wynik do twojego przepisu.
Przykład z obliczeniami
Forma blokowa 25 × 9 × 6 cm napełniona klasyką bez oleju palmowego przy przetłuszczeniu 5 % i roztworze ługu 33 %, z zapachem w ilości 3 % olejów:
- Masa, którą mieści forma: 1350 mL × 1,0 g/mL = 1350 g.
- Co wnosi każdy gram oleju: 0,138 g wodorotlenku sodu, 0,281 g wody i 0,030 g zapachu, więc każdy gram oleju daje 1,450 g masy.
- Oleje: 1350 ÷ 1,450 = 931 g.
- Reszta: 128,9 g wodorotlenku sodu, 261,8 g wody i 28 g zapachu. Razem 1350 g.
Zasada podała 934 g, więc dla tego przepisu, z zapachem, obie metody zgadzają się co do kilku gramów; bez zapachu forma przyjmuje 951 g. Rozchodzą się, gdy przepis się zmienia:
| Przepis w tej samej formie | Oleje, kalkulator | Oleje, zasada × 0,4 |
|---|---|---|
| Roztwór ługu 33 %, zapach 3 % | 931 g | 934 g |
| Roztwór ługu 30 % | 905 g | 934 g |
| Woda 38 % masy olejów | 872 g | 934 g |
| Woda 25 % masy olejów | 952 g | 934 g |
| Mydło solankowe, sól w ilości połowy masy olejów | 797 g | 934 g |
Klasyka bez oleju palmowego z zapachem 3 %, z wyjątkiem ostatniego wiersza: nasz przepis na mydło solankowe, z gęstością masy ustawioną na 1,16 g/mL.
Mydło solankowe pokazuje zasadę z najgorszej strony. Sól waży 2,17 g na cm³, ponad dwa razy więcej niż woda, więc masa z solą w ilości połowy masy olejów ma około 1,16 g na mL (wyliczone ze składników, bez uwzględnienia powietrza). 934 g olejów z zasady daje około 1830 g takiej masy, która potrzebuje mniej więcej 1580 mL: o 17 % więcej, niż mieści forma. To samo, w łagodniejszej postaci, dzieje się z każdym przepisem z dużą ilością dodatków, takich jak glinki, puree czy składniki złuszczające: zasada nie ma na nie miejsca.
Przykład z obliczeniami. 931 g olejów wypełnia formę blokową 25 × 9 × 6 cm klasyką bez oleju palmowego z zapachem 3 %. Otwórz go, a potem wypróbuj panel formy ze swoją własną formą.
Otwórz w kalkulatorzeSkalibruj raz
Po pierwszej partii w danej formie zważ, ile masy naprawdę zmieściła: zważ pustą formę, potem napełnioną, i odejmij. Podziel przez objętość formy, a otrzymasz gęstość swojej masy. Wpisz ją w pole gęstości, a każda kolejna partia wyjdzie dokładnie. Ubijana masa jest lżejsza, mydło solankowe cięższe.
Cokolwiek robisz, miej pod ręką małą zapasową formę na masę, która zostanie. Fisher ma, Faiola też.
Częściowe wypełnianie formy
Wypełnienie jest dla partii, które nie powinny wypełnić formy do linii wylewania: warstwy mydła warstwowego wylewanej jako osobna partia albo bloku, w którym znajdą się też wtopki, gdzie 300 g wtopek zostawia na masę około 78 % z 1350 mL. Nasze mydło z wtopkami, zrobione z tych samych olejów co przykład z obliczeniami, w ten sposób planuje swoją bazę.
Liczba i masa kostek
Kostka odkrojona z bloku waży tyle, ile jej grubość razy przekrój bloku razy gęstość masy. W formie 25 × 9 × 6 cm przekrój wynosi 9 × 6 = 54 cm², więc:
- Kostka 2,2 cm to 54 × 2,2 = 119 g. Jedenaście takich zajmuje 24,2 cm bloku; 1350 g daje jedenaście kostek po 120 g i 30 g zapasu.
- Kostka 2,5 cm waży 135 g, a z bloku wychodzi ich dziesięć.
Końce bloku są często nierówne i wielu mydlarzy je przycina, więc licz się z utratą jednego plastra. Jeśli wiesz, jakiej kostki chcesz, a nie jaką masz formę, kalkulator może liczyć wstecz: Przelicz wielkość przepisu, według liczby kostek, przyjmuje liczbę kostek i masę każdej z nich i odpowiednio skaluje cały przepis.
Kostki tracą na wadze w czasie dojrzewania. Świeżo pokrojona kostka z powyższego przepisu to w około jednej piątej woda (262 g wody w 1350 g), a duża jej część odchodzi w kolejnych tygodniach, więc kostka pokrojona na 120 g waży wyraźnie mniej, gdy trafia do sprzedaży. Zważ kilka kostek przy krojeniu i ponownie na koniec dojrzewania, jak opisuje poradnik o dojrzewaniu, i podawaj na etykiecie masę po dojrzewaniu; poradnik o etykietowaniu omawia deklarowanie masy.
Przepisy do wypróbowania
Wszystkie przepisyŹródła
Uwagi do tych źródeł znajdują się na angielskiej wersji strony, w brzmieniu, które sprawdzono z każdym dokumentem.
- Soap Crafting: Step-by-Step Techniques for Making 31 Unique Cold-Process Soaps . Anne-Marie Faiola, Storey Publishing , 2013.
- The Complete Photo Guide to Soap Making . David Fisher, Creative Publishing International , 2018.
- Pure Soapmaking . Anne-Marie Faiola, Storey Publishing , 2016.
- The Everything Soapmaking Book, 3rd edition . Alicia Grosso, Adams Media , 2013.
- The Natural Soap Book . Susan Miller Cavitch, Storey Publishing , 1995.
- Smart Soapmaking . Anne L. Watson, Shepard Publications , 2013.
- Natural Soap Making . Elizabeth Letcavage and Melissa Harden, Stackpole Books , 2013.
- Caustic Soda Handbook . OxyChem , 2026.
- Standard for Olive Oils and Olive Pomace Oils (CXS 33-1981) . Codex Alimentarius Commission (FAO/WHO) .
- Sodium chloride: density . PubChem, from the CRC Handbook of Chemistry and Physics .